Dưỡng Linh Việt Nam

Công cuộc Cải chánh với Việt Nam

Oneway.vn – “Đã có nhiều sách vở, phim ảnh, bài viết, hội thảo, lễ hội… được tổ chức để kỷ niệm 500 Năm ngày Tin Lành Cải chánh. Tại sao sự kiện này lại quan trọng, nhất là đối với tín hữu Việt Nam? Tôi xin tóm lược nguồn gốc “tổ tiên thuộc linh” của các Hội Thánh Tin Lành Việt Nam (HTTLVN) kể từ công cuộc Cải chánh. Sau cùng là 2 bài học áp dụng cho đất nước VN hôm nay” – sứ điệp của Giáo sư người Canada Reimer Reg, được phóng viên Oneway ghi nhận lại tại Lễ Kỷ niệm 500 Cải chánh Giáo hội, diễn ra tại sân Gofl Rạch Chiếc  ngày 2 & 3/11/2017 vừa qua.

Lược sử

500 năm trước – 1517 – tại Wittenberg, nước Đức. Thời kỳ của lo sợ vì nhiều quan điểm chính trị đối lập, đói kém, náo loạn… ngày càng lan rộng. Các đại dịch bệnh liên tiếp xảy ra giết chết hàng ngàn người; những vụ tử hình nơi công cộng thu hút đám đông tò mò. Sợ hãi, cái chết, ma quỷ, đau đớn, khổ hình nơi Ngục Luyện tội, vô số người tìm kiếm sự xá tội bằng việc hành hương và giam mình sám hối.

Ngửi thấy mùi cơ hội, một chủ ngân hàng quyền lực ở Augsburg – ông Jakob Fugger – phối hợp với Tòa thánh Vatican bán Bùa xá tội – những tờ giấy có nội dung xác nhận người mua được miễn trừ hình phạt ở thế giới bên kia – làm cong quẹo, biến chất giới tu sĩ và lãnh đạo Công Giáo.

Martin Luther, người vừa hoàn tất bằng Thạc sĩ Khoa học Xã hội và bỏ dở giấc mơ làm Luật sư để trở thành tu sĩ. Chuyến hành hương về La-mã càng tăng thêm nghi ngờ, sợ hãi trong tâm linh ông. Sau nhiều năm quyết tâm tìm kiếm sự hòa thuận với Đức Chúa Trời. Bấy giờ, chàng tu sĩ trẻ tuổi bất ngờ được biến đổi trong một nhận thức vô cùng mới mẻ, và đã viết nên chính sứ mạng đời mình.

Đức tin chứ không phải việc làm

1. Phục hồi giáo lý chính thống

Thật rõ ràng, việc mua bán bùa xá tội – thậm chí mua cho người chết – hoàn toàn xuyên tạc Phúc Âm. Martin Luther đã lần theo quá khứ, tìm xem điều gì bị đánh mất, và ông đã cải chánh Phúc Âm méo mó trở về với ý nghĩa nguyên thủy với 3 chữ “Sola” (tiếng Latin: “duy nhất”, “độc nhất”).

Sola Scriptura – Duy Kinh Thánh – thẩm quyền tối hậu là Lời Đức Chúa Trời, là Kinh Thánh chứ không phải thói quen, sách vở, lời nói của con người, kể cả của Đức Giáo Hoàng. Chỉ Duy Lời Chúa, Duy Kinh Thánh là thẩm quyền tối hậu.

Sola Gratia – Duy Ân điển – là món quà miễn phí của Đức Chúa Trời. Con người không thể mua sự cứu rỗi bằng tiền bạc, việc lành hay tu thân tích đức. Sự cứu rỗi đến từ bên ngoài, và mối tương giao với Đức Chúa Trời có được duy nhờ Ân điển ban cho thông qua sự chết chuộc tội của Đức Chúa Jesus – Con Ngài.

Sola Fide – Duy Đức Tin – con người chỉ có thể đáp ứng lại món quà Ân điển bằng cách tin nơi Ngài. Đây là điều duy nhất Chúa muốn.

Ba nền tảng giáo lý trên được phục hồi, khẳng định trong cuộc Cải chánh, đem đến sự thay đổi lớn lao.

2. Tiếp tục Cải chánh và sứ mạng:

Có thể nói, Tin Lành Cải chánh đã dẫn đến các cuộc Cải chánh khác quyết liệt hơn, phá vỡ thế độc quyền của Giáo hội trong việc tìm đường đến gần Đức Chúa Trời, giải phóng tự do cá nhân tín hữu, các nguồn lực và sự bùng nổ tâm linh chưa từng thấy, điển hình là các hệ phái ra đời và các phong trào phấn hưng, cải cách xã hội…

Tại Đức, phong trào Mộ đạo (Pietistic movement) thế kỷ (TK) 18; phong trào đổi mới ở nước Anh; cuộc Phấn hưng Vĩ đại (Great Awakening) ở Mỹ… kéo theo cuộc phấn hưng phái Ngũ tuần 1906 tại Los Angeles, ảnh hưởng đến nhiều hệ phái Tin Lành khác, trong đó có cả VN những năm 1980.

Không bất ngờ khi nhiệt huyết Tin Lành đã sinh ra nhiều khải tượng truyền giáo sâu rộng và đầy quyền năng. Đầu TK 19, William Carey từ Anh đến Ấn độ; Adoniram Judson từ Mỹ đến Myanmar… mở đầu cho Thế kỷ Truyền giáo Tin Lành, lan truyền Phúc Âm khắp thế giới…

Nhưng dầu vậy, Phúc Âm vẫn chưa chạm đến bán đảo Đông Dương.

Đến cuối TK 19, các giáo sĩ Canada và Mỹ của Hội Liên hiệp Truyền giáo Phúc Âm (Christian and Missionary Alliance – CMA) bắt đầu thăm dò VN. Năm 1911, họ thiết lập sứ mạng lâu dài tại Đà Nẵng và thành lập HTTL đầu tiên. Đó là lời giải thích ngắn gọn về nguồn gốc của Tin Lành tại VN.

Cuộc Cải chánh cũng dẫn đến những cải cách tích cực trong Giáo hội Công giáo. “Các chứng nhân nóng cháy nhiệt huyết truyền giáo, bởi họ biết rõ tình yêu Đấng Christ bao phủ đời họ, hăng say chia sẻ tình yêu đó cho người khác. Họ nhìn thế giới qua lăng kính Kinh Thánh, được thánh hóa bởi Đức Thánh Linh, nhận biết mọi thử thách để chuẩn bị cho một Hội Thánh luôn Cải chánh vì vinh hiển đời đời” (George Weigel, nhà thần học; phát biểu dựa theo II Corinthians/Cô-rinh-tô 4:17).

Bàn tay Chúa

Cuộc Cải chánh đã biến đổi cả Âu châu tiến bộ. Điều này không được Luther nhìn thấy trước, mà là kết quả của việc phục hồi Kinh Thánh, rằng tất cả mọi người đều được tạo dựng từ hình ảnh Đức Chúa Trời; đều có địa vị ngang nhau; đều có nhu cầu được Chúa tha thứ; đều có khả năng nhận được Phúc Âm như nhau.

Nhận thức đó khiến sự biến đổi tâm linh lẫn văn minh tiến bộ nhân loại xảy ra. Cụ thể hãy nhìn xem hàng chục ngàn cuộc đời người H’Mông các tỉnh miền núi Tây Bắc, Đông Bắc Việt Nam được biến đổi.

Bởi Cơ đốc giáo rất khác biệt so với các tôn giáo khác: sử dụng lý luận logic để giảng dạy và bênh vực chân lý mà nó công bố, dùng lý lẽ, kiến thức để nói rõ, bênh vực Phúc Âm, đề cao tầm quan trọng của giáo dục con người. Từ các bản dịch Kinh Thánh được chuyển ngữ, lần đầu tiên, người bình thường có thể tự đọc và học Lời Chúa cho chính mình mà không cần một vị Linh mục nào giảng giải.

Việc sử dụng lý lẽ cũng đem đến hệ quả lớn lao cho nền kinh tế. Chủ nghĩa tư bản phát triển, nâng cao mức sống con người rõ rệt. Ngoài ra, Cải chánh cũng giúp gia tăng việc thực thi công lý. Cơ đốc nhân có thể nói rõ các nguyên tắc công bình toàn cầu cho mọi người hiểu, bất kể địa vị, niềm tin. Họ gọi đó là các quyền do Chúa ban, ví dụ quyền tự do tín ngưỡng, tự do tôn giáo… là các quyền không ai được phép tước bỏ hoặc hạ thấp.

Việc sử dụng rộng rãi lý lẽ Cải chánh dẫn đến tiến bộ lớn lao trong phổ cập giáo dục, nâng cao nhận thức chính trị. Bắt đầu từ việc biên dịch Kinh Thánh theo ngôn ngữ bản xứ và in ấn. Chỉ đọc Kinh Thánh thôi đã giúp nâng cao nhận thức xã hội và chính trị, có thể thấy rõ vô số điều bất công mà con người phải chịu đựng…

Năm 1539, vua nước Anh Henry VIII đã ban cho mỗi giáo khu 1 quyển Kinh Thánh, hy vọng giúp người dân ngoan ngoãn, dễ bảo để ông dễ cai trị. Nào ngờ kết quả trái ngược hoàn toàn, khiến người ta phải chất vấn trở lại nhà vua lẫn Giáo hội.

Học giả Robert Woodberry vừa hoàn tất một nghiên cứu toàn cầu về Dân chủ (Democracy) và kết luận rằng các chính quyền dân chủ phát triển ngay tại những nơi các giáo sĩ Tin Lành rao truyền Phúc Âm, kêu gọi mọi người tin Chúa và mở mang Hội Thánh.

Cải chánh với HTTL VN ngày nay

Đổi mới chỉ có thể nảy sinh từ ăn năn.

Cuộc Cải chánh bắt đầu từ lúc Martin Luther đóng đinh 95 Luận đề (các tuyên bố, lý luận, câu hỏi chất vấn và đề nghị tranh luận) ngay trước cổng nhà thờ ở Wittenberg. Luận đề thứ nhất là gốc rễ cho mọi cái khác theo sau: “Khi Đức Chúa Jesus Christ – Chúa và là Chủ chúng ta – nói ‘Hãy Ăn năn’, ý Ngài là mọi tín hữu đáng phải dành trọn đời để ăn năn. Cả tấm lòng bên trong quay lưng lại với tội, hành vi bề ngoài bày tỏ sự ăn năn thật bên trong”.

Ăn năn rất khó nhưng cần thiết. Các cá nhân cần thường xuyên ăn năn tội với Chúa, những điều sai đã làm lẫn những điều đúng chưa làm; sự chia rẽ giữa vòng chúng ta. Đa số các bạn đều đọc thuộc lòng bài Tín điều Các sứ đồ: “Tôi tin vào Hội Thánh Phổ thông Toàn cầu…”, nhưng bạn có thật sự tin vào điều đó?

Những năm gần đây đã có các cuộc hòa giải mức độ cao giữa giáo hội Công giáo và Lutheran, giữa Lutheran và Anabaptist… Họ ăn năn, hòa giải những sai lầm trong quá khứ. Hai năm trước, Đức Giáo hoàng Francis đến giảng dạy tại một Hội Thánh Ngũ tuần tại Ý, và ông đã ăn năn, xưng nhận việc giáo hội Công giáo đã bách hại hệ phái Ngũ tuần. Đó là tín hiệu tốt lành.

Các Mục sư từ hơn 30 hệ phái cùng hiệp lòng cầu nguyện cho tiết mục khai mạc sáng mai
2/11/2017

 

Có thể khác biệt nhưng không ghét bỏ, thù địch

Tôi tin rằng vẫn luôn có chỗ dành cho sự khác biệt, nhưng không có chỗ cho sự thù địch. Chúng ta làm Chúa tổn thương sâu sắc, Đấng đã cầu thay cho chúng ta toàn vẹn, hiệp một, trong khi ta không tôn trọng, yêu thương nhau. Ta không thể tự xem mình tốt hơn các anh em khác hệ phái. Chúng ta làm đau lòng Chúa khi nói: “Hội Thánh tôi lâu năm hơn, đông đúc hơn, tốt lành hơn…”. Một bài học chính từ cuộc Cải chánh: tất cả chúng ta đều có địa vị ngang nhau trước mặt Chúa. Hãy thực hành điều đó trong mối tương giao mỗi ngày. Đừng để kẻ thù phân rẽ anh em!

Tôi cầu nguyện để phong trào phô bày sự hiệp nhất giữa vòng các Hội Thánh, các hệ phái sẽ tăng trưởng, nở rộ! Chớ sợ hãi sự ăn năn. Nguyện mỗi chúng ta đều nỗ lực đấu tranh cho sự giải hòa ở bất cứ nơi nào cần. Đây không phải chuyện giữa các hệ phái, mà còn giữa người Kinh và các dân tộc thiểu số, giữa Hội Thánh tư gia và Nhà thờ, giữa các hệ phái lâu năm, giữa 2 miền Nam-Bắc… Chúa ơi! Xin cho chúng con được hiệp một trong Chúa!

Hãy ngợi khen Chúa vì gia sản đồ sộ tuyệt vời của cuộc Cải chánh và tất cả những cơn phấn hưng về sau đã khuôn đúc nên chúng ta, dạy chúng ta biết sự đổi mới đến từ chỗ ghi nhớ rõ và phục hồi lại chân lý nguyên bản đức tin.

Cũng hãy tìm kiếm, kỳ vọng những cơn phấn hưng và đổi mới đến từ Chúa, nhưng đừng quên rằng ý nghĩa thật sự của từ “Đổi mới” với Cơ đốc nhân là “trở về với nguyên thủy”. Lời Chúa là tiêu chuẩn. Chúng ta được phước khi có Kinh Thánh được dịch ra nhiều bản dịch tiếng Việt, cả một số ngôn ngữ dân tộc thiểu số. Hãy cùng đọc, học và thảo luận Chúa và tổng động viên mọi tín hữu, để Lời Chúa dẫn dắt chúng ta cách sống, khi ta theo đúng “đức tin đã được trao một lần cho các thánh đồ”. Nguyện mỗi chúng ta đều ghi nhớ rằng Sự cứu rỗi chỉ đến nhờ Đức tin và Ân điển Chúa.

Sau cùng, để đáp lại Đại mạng lệnh của Chúa Jesus và truyền thống Tin Lành, nguyện mỗi chúng ta sẽ ra đi, mạnh mẽ công bố Tin tức Tốt Lành này cho vô số người chưa bao giờ được biết đến tình yêu lớn lao mà Chúa dành cho họ. Trong Danh Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh. Amen!

Thảo Phạm ghi

Tin cùng chuyên mục:

Bình luận

* Hoặc để lại bình luận ẩn danh bằng email tại đây !


Notice: Undefined variable: aria_req in /home/news/public_html/wp-content/themes/news.oneway.vn_king-news/comments.php on line 112

Notice: Undefined variable: aria_req in /home/news/public_html/wp-content/themes/news.oneway.vn_king-news/comments.php on line 117

Bình luận

*Email của bạn sẽ không được hiển thị để bảo đảm sự riêng tư.


Notice: Undefined index: url in /home/news/public_html/wp-content/themes/news.oneway.vn_king-news/comments.php on line 92